A3 Haber

Barcelona, şehrin sokaklarını arabalardan geri almak için 10 yıllık plan başlatıyor: O planın detayları…

Barcelona, şehrin sokaklarını arabalardan geri almak için 10 yıllık plan başlatıyor: O planın detayları…
Kasım 16
11:18 2020

Avrupa Birliği sınırları içindeki beşinci en büyük metropoliten alan olarak bilinen İspanya’nın Barselona şehrinde yeni bir plan yaşama geçiriliyor. Planın hedefi, şehrin sokaklarını arabalardan geri almak. Planlar, üç Eixample caddesinden birini “yeşil alan” yapmayı ve 21 kent meydanı oluşturmayı içeriyor. The Guardian’da yayımlanan Stephen Burgen imzalı haberi, Ayşen Tekşen’in çevirisiyle paylaşıyoruz…

Barselona, şehrin sokaklarını arabalardan geri almak ve yeşil alanlar, kent meydanları oluşturarak kirliliği azaltmak için iddialı bir 10 yıllık plan başlatıyor.

Projede, ağır kirlilik sorunu yaşayan Eixample bölgesindeki -mühendis Ildefons Cerdà tarafından geliştirilen 20. yüzyıl gridi (karelaj)- üç caddeden biri yeşil alan haline getirilerek yayalar ve bisikletlilere öncelik verilecek ve kavşaklarda 21 adet meydan oluşturularak hiçbir şehirlinin bir meydan ya da küçük parktan 200 metre uzakta kalmaması sağlanacak.

Konuyla ilgili olarak, Belediye Başkan Yardımcısı Janet Sanz “Cerdà planı 19’uncu yüzyıl sonunda Barselona’yı modernleştirdi ve şimdi de Eixample’ı 21. yüzyıla taşıyacak olan o kentsel dönüşüm ruhunu canlandırıyoruz” dedi.

Bir sanatçı gözüyle, Eixample bölgesinde oluşturulacak olan yeni kent meydanlarından biri. Fotoğraf: Handout

Önümüzdeki on yılda 37.8 milyon avroya mal olacağı düşünülen plan, 2016 yılında başlatılan süper bloklar politikasının hızlı ve radikal bir uzantısı.

Süper blok projesinde dokuz kent bloğunu birleştiriliyor, bitki saksıları ve oturma banklarıyla trafiğe kapatılıyor; bisiklet yolları, oyun alanları, yeşil alanlar getiriliyor ve araç park alanlarından büyük bölümünün yerine oturma alanları yerleştiriliyor.

Süper bloklara araç girişi yasak olmamakla birlikte bu bölgeler araç dostu değil. Şimdiye dek altı blok oluşturuldu ve önümüzdeki birkaç yıl içinde bunlara 11 tane daha -ve planların tamamının uygulanabilmesi halinde 500’den fazlasının- eklenmesi planlanıyor. Süper bloklar, AB’ndeki en yüksek oran olan -kamyonet ve motosikletler hariç- kilometrekare başına 6 bin aracın olduğu bu şehirde bir huzur vahası sağlıyor.

Yeni plan, şehrin kronik durumdaki kamusal alan eksikliğini tamamlamaya çalışıyor ve eşit ölçüde kronikleşen kirlilik sorununa da çözüm getirmeye çalışıyor.

Barselona, AB ya da Dünya Sağlık Örgütünün azot dioksit ya da partikül kirliliği sınırların altında kalmayı neredeyse hiçbir zaman başaramadı. WHO’nun (DSÖ) NO2 sınırları metreküp başına 40 mikrogramken şehrin büyük bölümünde bu oran 47 µg/m3’ün üzerine çıkıyor.

Planlar hiçbir şehirlinin bir meydan ya da küçük parktan 200 metre uzakta kalmamasını sağlamaya yönelik olacak. Fotoğraf: Handout

Paris ve Milan gibi Barselona da Covid-19 salgınına karşı daha fazla kamusal alan oluşturmak için “taktiksel kentleşme” uyguluyor –kaldırımları genişletmek, sokakları geçici olarak kapatmak, bisiklet yollarını uzatmak, araç park alanlarını kapatmak.

Alınan önlemler geniş kesimler tarafından olumlu karşılandı ve araba lobileri buna karşı çıkarken, İngiltere’nin bazı şehirlerinde olduğu gibi kutuplaşmalar yaşanmadı.

Martta sokağa çıkma yasağı konmasından bu yana, şehirde -toplamda yaklaşık 240 km’ye ulaşan şekilde- 29 kilometre bisiklet yolu ve 12 kilometre kaldırım oluşturuldu. Aynı dönemde bin 300 araç park alanı kaldırıldı.

Meydanlar ve yeşil alanların tasarımı açık rekabetle belirlenecek. Son başvuru tarihi ise 17 Aralık olarak belirlendi.

(Çeviri: Ayşen Tekşen)